Nadwrażliwość na bodźce

Niemowlęta – nadwrażliwość na bodźce

Rodzice z niecierpliwością oczekują na narodziny swojego dziecka. Okres noworodkowy i niemowlęcy powinien być najszczęśliwszym okresem życia całej rodziny. Nie zawsze tak się dzieje. Często zachowanie dziecka, jego reakcje na otoczenie nie pozwala na radosne korzystanie z uroków macierzyństwa. Dzieci z nadwrażliwością w odbiorze bodźców sensorycznych na wszystkie zmiany otoczenia reagują nieadekwatnie do sytuacji. Nawet najprostsze czynności pielęgnacyjne urastają wówczas do rangi problemu.

Objawy nadwrażliwości dotykowej:

– nie toleruje głaskania, dotykania w obrębie całego ciała lub którejś jego części
– nie lubi bezpośredniego kontaktu: wygina się, odsuwa, nie chce przywrzeć do ciała rodziców nawet w trakcie bujania na rękach czy karmienia. Lubi być na rękach ale ogranicza kontakt dotykowy.
– nie znosi kremowania
– nie lubi wkładania i wyjmowania z wanienki
– nie lubi kąpieli
– mocno reaguje na temperaturę wody (woli cieplejszą lub chłodniejszą)
– nie toleruje mycia i wycierania buzi, głowy
– nie toleruje obcinania paznokci 
– nie znosi ubierania i rozbierania garderoby
– nie toleruje pełniejszej pieluszki, zakładania i zdejmowania pieluszki
– nie chce sięgać po zabawki i wkładać ich do buzi
– nie toleruje smoczków, łyżeczek, zróżnicowanej konsystencji pokarmu

Objawy nadwrażliwości układu przedsionkowo – ślimakowego:

– ma trudności w zasypianiu ( nie toleruje bujania, czasami zasypia tylko w trakcie podskoków na piłce)
– nie toleruje jazdy samochodem, jazdy w wózku
– często się wybudza, trudno wycisza, krótko śpi

Objawy nadwrażliwości słuchowej:

– najlżejszy dźwięk jest w stanie obudzić maluszka
– nie toleruje głośnej rozmowy
– wzdryga się nawet na ciche dźwięki dobiegające z otoczenia (spuszczanie wody w toalecie, dźwięki dobiegające z kuchni, samochód przejeżdżający za oknem)
– w trakcie rodzinnych uroczystości nie jest w stanie przebywać w tym samym pomieszczeniu

Objawy nadwrażliwości wzrokowej:

– odwraca wzrok od źródła światła
– wniesione do jasnego pomieszczenia reaguje mrużeniem oczu i płaczem
– źle czuje się w pomieszczeniu z dużą ilością kolorowych elementów
– unika patrzenia, lub reaguje płaczem na zabawki interaktywne

Objawy nadwrażliwości węchowej:

– czuje niepokój i widoczny dyskomfort po założeniu świeżo wypranej garderoby
– odwraca głowę i płacze, gdy obok dziecka pojawi się osoba używająca perfum
– reaguje niepokojem, trudnościami w zasypianiu na zapachy chemiczne (płyny do sprzątania)
– toleruje jedynie zapach mamy i taty

ŚRODOWISKO DOMOWE

Aby pomóc dziecku, niezbędne jest dostosowanie warunków domowych do funkcjonowania dziecka.

Słuch:
Aby zminimalizować ilość bodźców słuchowych, niezbędne będzie wyciszenie sypialni dziecka, poprzez rozłożenie dywanów i zawieszenie kotar w oknach, co stłumi odgłosy kroków oraz dźwięków dobiegających z ulicy. Sypialnia powinna być usytuowana z dala od kuchni i łazienki. 
Nie można narażać dziecka na przebywanie w miejscach natężonego hałasu, większej liczby osób, gwaru, tłoku. W trakcie rodzinnych spotkań można spróbować założyć dziecku słuchawki wyciszające.

Węch: 
Należy często wietrzyć pomieszczenia, prać garderobę wszystkich domowników w środkach bez zapachu, zrezygnować z zapachowych środków czystości. 
Osoby obce (inaczej pachnące lub używające perfum) powinny zbliżać się do dziecka powoli. Aby wzmóc w dziecku poczucie bezpieczeństwa, ułatwić zasypianie, wyciszyć gdy płacze, można położyć obok główki dziecka garderobę pachnącą rodzicami

Wzrok: 
Pokój dziecka powinien być w jednolitych pastelowych kolorach. Boczne cieple światło nie będzie raziło dziecka, również brak luster i błyszczących powierzchni sprzyja wyciszeniu. Wokół dziecka nie powinno znajdować się dużo kolorowych błyszczących zabawek i kolorowych przedmiotów. Im mniej bodźców wzrokowych tym lepiej. We wczesnym dzieciństwie dziecko bardzo dobrze reaguje na czarno – białe obrazki. W bardzo słoneczne dni należy unikać spacerów lub umieszczać dziecko w cieniu.

Dotyk:
Nie łaskocz, nie głaszcz dziecka i poproś inne osoby by tego nie robiły, ubranie dostosuj do preferencji dotykowych i temperaturowych dziecka. Obserwuj zachowanie i reakcje dziecka na dotyk. Ucisk jest lepiej tolerowany aniżeli lekkie, delikatne dotykanie.
Dwa razy w ciągu dnia wprowadź masaż uciskowy lub masaż Shantali całego ciała, łącznie z głową i pośladkami. Często rób masaż uciskowy dłoni, stóp (łącznie z paluszkami) pamiętając, by nasze kciuki masowały wnętrze dłoni dziecka. 
Przed obcinaniem paznokci zrób masaż uciskowy dłoni, zwracając szczególną uwagę na paluszki. Ogrzej nożyczki, którymi będziesz obcinać dziecku paznokcie (procedura dotyczy także paznokci u nóg). 
Jeśli nasza pociecha nie chce dotykać przedmiotów i brać ich do buzi, pozbawia się tym samym możliwości poznawania świata dotykiem. W takim przypadku należy zacząć od masażu dłoni dziecka (j/w ) i powoli przechodzić do podawania różnych faktur na dłonie, zaczynając od faktury najbardziej akceptowanej przez dziecko (dociski wnętrza dłoni miękką gąbeczką, ściereczką, futerkiem, śliskim materiałem, mokrą gąbeczką itp.).
Zaczynając wprowadzać stały pokarm, zwracamy uwagę by nasze dziecko miało możliwość zobaczenia jak wygląda potrawa którą spożywa. Pozwólmy na dotykanie i jedzenie rękami. Zabawa jedzeniem pozwala na poznawanie konsystencji, zapachu, oswaja z nowymi potrawami i przygotowuje do rozszerzania diety. Oprócz zabawy jedzeniem należy umożliwić dziecku zabawy produktami sypkimi (kasze, ryż, mąka ziemniaczana, makarony) oraz przedmiotami o zróżnicowanej fakturze.

Kąpiel:
W trakcie kąpieli przed włożeniem i wyjmowaniem dziecka z wanienki, przykryj ciało malucha pieluszką. Zabieg ten złagodzi odczuwanie kropel wody na ciele dziecka i zmieniającej się temperatury. Jeśli malec nie toleruje dotyku w trakcie kąpieli, zamiast pocierać, spróbuj przesuwać dłońmi po ciele dziecka, lekko naciskając (jak przy masażu). Po kąpieli kremujemy dziecko, rozsmarowując krem na naszych (ciepłych) dłoniach i dotykamy ciała dziecka lekko dociskając.

Problemy z zasypianiem:
Jeśli Państwa dziecko nie lubi kołysania na rękach, zasypia skacząc na piłce, nie toleruje jazdy samochodem, nie znosi spacerów w wózku, to znaczy, że ma nadwrażliwy układ przedsionkowo – ślimakowy. W trakcie zasypiania na piłce, powoli w podskoki wplatamy krótkotrwałe lekkie bujanie na rękach. Z czasem wydłużamy momenty bujania, przyzwyczajając dziecko do ruchu liniowego a tym samym do jazdy w wózku i samochodem. 
Jeśli dziecko szybko się wybudza, krótko śpi, spróbujmy ograniczyć jego przestrzeń do spania, kładąc przy pleckach(gdy śpi na boku), lub po bokach (gdy śpi na wznak) kocyki zwinięte w rulon. Można przy buzi dziecka położyć pieluszkę pachnącą mamą

Musimy pamiętać – zbyt wiele bodźców lub źle dobrane bodźce mogą przeciążyć ośrodkowy układ nerwowy dziecka i trwale go uszkodzić.